Algemeen

Wat is een hammam?

Een hammam is een plek waar mensen zich kunnen wassen. Daarbij heeft dit badhuis ook een sterke sociale functie. Hammams komen veel voor in het Hoogland van Iran, de Arabische wereld en Turkije. In Europa leerde men deze vorm van baden kennen via het Ottomaanse Rijk.

 De hammam heeft zich ontwikkeld vanuit de badhuizen van het Romeinse Rijk en het Byzantijnse Rijk, in combinatie met de Centraal-Aziatische en Turkse traditie van het stoombaden en de islamitische rituele reiniging.

De meeste hammams hebben gescheiden ruimtes voor mannen en vrouwen, of hebben vaste tijdstippen waarop mannen of vrouwen kunnen baden. De baders komen binnen in de ontvangstruimte, waar tevens kleedruimtes zijn. Na het omkleden slaat men een pestemal om de middel, een doek van zijde of katoen. Meestal is het mogelijk om eigen zwemkleding en slippers aan te trekken.

 Eerst gaat men naar de hararet, de met stoom gevulde hete ruimte. In het midden van de hammam bevindt zich een verhoogd marmeren gedeelte, buiksteen genoemd. In de hoeken van deze ruimtes zijn kleine waterbassins of douches, voor het wassen en afspoelen van het lichaam.

 Het is de bedoeling dat de bader gaat liggen op de marmeren buiksteen, zodat de poriën zich kunnen openen om uit te zweten. Hierna komt er iemand van het badpersoneel, de tellak genaamd, om het lichaam van de bader te overgieten met warm water. Daarna wordt het gehele lichaam ingewreven met sabon beldi, een zachte zeep gemaakt van olijfolie. Na het inzepen wordt het lichaam gescrubt met een kese, een ruwe handschoen. Hierna wordt het lijf eerst met warm en vervolgens met koud water afgespoeld. Daarna neem de tellak een schuimzak, gevuld met schuim van zeep, waarmee het gehele lichaam overvloedig bedekt wordt. Hierna wordt het lijf daarmee gemasseerd. Verder wordt het gehele lichaam overvloedig met olie bedekt. Vervolgens wordt het lichaam daarmee gemasseerd. Verder wordt het gehele lijf met olie ingesmeerd en volgt een massage. Daarvoor wordt meestal geparfumeerde olie gebruikt, soms verwarmd. Ook het haar wordt gewassen. Na de behandeling gaan de baders naar de ontspanningsruimte waar men zich afdroogt, een kopje thee kan drinken of iets kan eten.

 _____________________________________________________________________________________